Vắc-xin ngừa ung thư cổ tử cung: Hiệu quả và độ tuổi phù hợp
Ung thư cổ tử cung (UTCTC) là một bệnh lý nguy hiểm, và vắc-xin phòng ngừa HPV (Human Papillomavirus) được xem là một biện pháp hữu hiệu. Tuy nhiên, gần đây có nhiều thông tin trái chiều về hiệu quả và độ tuổi phù hợp để tiêm vắc-xin này, đặc biệt là vắc-xin Cervarix. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết và phân tích từ các chuyên gia để giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này.
Những lo ngại về vắc-xin Cervarix
Nghi vấn vận động hành lang
Theo thông tin từ báo chí, Bộ Y tế vẫn chưa có động thái mới xung quanh nghi vấn về việc có hay không doanh nghiệp 'vận động hành lang' để vắc-xin ngừa UTCTC được lưu hành tại Việt Nam. Điều này gây ra nhiều hoài nghi trong dư luận về tính minh bạch và khách quan trong quá trình cấp phép vắc-xin.
Độ tuổi tiêm
Một trong những vấn đề được quan tâm nhất là liệu có nên tiêm vắc-xin này cho đối tượng từ 10 đến 55 tuổi như chỉ định hiện tại hay không. Nhiều người băn khoăn về hiệu quả thực sự của vắc-xin đối với những người ở độ tuổi cao hơn, đặc biệt là khi đã có quan hệ tình dục.
Phân tích của chuyên gia
Để làm rõ những lo ngại này, chúng ta hãy cùng lắng nghe ý kiến từ các chuyên gia đầu ngành.
BS Đỗ Gia Cảnh - Trưởng phòng Thử nghiệm lâm sàng (Viện Vệ sinh dịch tễ T.Ư)
- Nguyên nhân UTCTC: Bác sĩ Cảnh cho biết nguyên nhân chính gây UTCTC là virus HPV. Người dễ bị nhiễm nhất thường trong độ tuổi 20 – 24.
- Ba vấn đề chính của vắc-xin: Bác sĩ Cảnh nhấn mạnh rằng khi đánh giá bất kỳ loại vắc-xin nào, cần tập trung vào ba yếu tố quan trọng: tính miễn dịch, tính hiệu quả và độ an toàn.
- Cervarix và độ tuổi trên 25: Theo BS. Cảnh, vào tháng 2/2008, Ủy ban ACIP (Hội đồng tư vấn về thực hành tiêm chủng – Hoa Kỳ) cho rằng vắc-xin Cervarix vẫn chưa có bằng chứng về thử nghiệm lâm sàng về tính hiệu quả cho lứa tuổi trên 25. Họ cũng hứa hẹn sẽ tiếp tục nghiên cứu về vấn đề này.
- Chưa được khuyến cáo ở Châu Âu và Mỹ: Bác sĩ Cảnh cũng cho biết, Y tế cộng đồng châu Âu và Cơ quan quản lý thuốc và thực phẩm Mỹ (FDA) đều không khuyến cáo và cũng chưa cấp giấy phép cho vắc-xin Cervarix sử dụng cho lứa tuổi trên 25. Nguyên nhân là do vắc-xin này sử dụng một tá dược mới mà các loại vắc-xin khác chưa sử dụng, do đó cần có thời gian nghiên cứu thêm.
Chuyên gia thử nghiệm lâm sàng
Một chuyên gia thử nghiệm lâm sàng (xin được giấu tên) cho rằng việc Việt Nam cấp giấy phép cho vắc-xin Cervarix đến lứa tuổi cao như vậy là hơi vội vàng. Chuyên gia này nhận định rằng có thể trong tương lai, vắc-xin Cervarix sẽ chứng minh được hiệu quả đối với lứa tuổi cao hơn, nhưng ở thời điểm hiện tại, vẫn chưa có đủ bằng chứng khoa học. Tất cả đều phải đợi kết quả thử nghiệm lâm sàng ở người lớn. Đặc biệt, một vắc-xin tốt phải đạt được tính an toàn và tính miễn dịch cao.
GS.TS Nguyễn Bá Đức - Viện trưởng Viện nghiên cứu phòng chống ung thư (Bệnh viện K)
- Hiệu quả khi chưa nhiễm virus: Theo GS.TS Nguyễn Bá Đức, việc tiêm vắc-xin ngừa HPV chỉ có tác dụng khi người đó chưa nhiễm chủng virus này. Nếu đã nhiễm virus, việc tiêm vắc-xin sẽ không còn tác dụng bảo vệ.
- Các yếu tố gây UTCTC: GS.TS Nguyễn Bá Đức cũng nhấn mạnh rằng có rất nhiều yếu tố gây ung thư cổ tử cung, và bệnh này tăng theo tỷ lệ thuận với số lần quan hệ tình dục của phụ nữ.
- Độ tuổi khuyến cáo: Do đó, ở nhiều quốc gia, loại vắc-xin này được khuyến cáo sử dụng cho phụ nữ ở độ tuổi vị thành niên và thanh niên. Đa số phụ nữ trong lứa tuổi này chưa quan hệ tình dục và lập gia đình, nên thường đem lại hiệu quả bảo vệ cao, do đó khi tiêm vắc-xin thì cơ thể sẽ sản sinh ra kháng thể chống lại virus HPV.
- Tiêm cho phụ nữ trên 25 tuổi: Về việc tiêm vắc-xin ngừa UTCTC cho phụ nữ trên 25 tuổi, GS.TS Nguyễn Bá Đức cho rằng nếu có điều kiện thì việc tiêm ngừa vắc-xin UTCTC cũng tốt, tuy nhiên thực tế đã chứng minh tuổi càng cao thì nguy cơ nhiễm virus HPV càng lớn.
Ông Đỗ Sĩ Hiển - Cố vấn Chương trình tiêm chủng mở rộng quốc gia
Ông Đỗ Sĩ Hiển cho biết, loại vắc-xin này chưa thể đưa vào chương trình tiêm chủng mở rộng do nhiều yếu tố, trong đó có vấn đề về nguồn lực và hiệu quả sử dụng.
Thông tin về các loại vắc-xin
Hiện nay, có hai loại vắc-xin ngừa UTCTC phổ biến là Gardasil và Cervarix.
Gardasil
- Phê duyệt và chỉ định: Vắc-xin Gardasil được cấp phép lưu hành tại 108 quốc gia và được Cục Quản lý thuốc và thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) cấp phép lần đầu vào tháng 6/2006 với chỉ định cho lứa tuổi 9 – 26 tuổi.
- Phòng ngừa: Vắc-xin này phòng ngừa UTCTC do bốn tuýp HPV 6, 11, 16 và 18.
- Giá thành: Giá thành của vắc-xin Gardasil khoảng 100 USD/mũi và cần tiêm ba lần.
Cervarix
- Phê duyệt và chỉ định: Vắc-xin Cervarix được cấp phép lưu hành tại cộng đồng Châu Âu từ tháng 9 năm 2007 cho bé gái và phụ nữ 10 – 25 tuổi và hiện chưa cấp phép tại Mỹ.
Kết luận:
Việc tiêm vắc-xin ngừa UTCTC là một biện pháp phòng ngừa quan trọng. Tuy nhiên, cần cân nhắc kỹ lưỡng về độ tuổi, tình trạng nhiễm virus HPV và tham khảo ý kiến của các chuyên gia y tế để đưa ra quyết định phù hợp nhất. Đặc biệt, đối với vắc-xin Cervarix, cần theo dõi thêm các nghiên cứu và khuyến cáo từ các tổ chức y tế uy tín trên thế giới để đảm bảo an toàn và hiệu quả.
Lưu ý: Bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho lời khuyên của bác sĩ.